mindfulness in therapie, coaching en trainingen

Misverstanden rond mindfulness 8

Susan Haerbroek, 24 september 2010

Het blad Runnersworld kon ik niet vinden in de boekhandel, maar dat werd goed gemaakt doordat ik Run2Day zag liggen. In groene letter staat op de cover van het tijdschrift: MINDFULL RUNNING, hardlopen met al je aandacht.
Al meer dan 35 jaar loop ik hard en de laatste jaren ook af en toe met 'mindfulness'.
Dus gauw het blad gekocht en de tekst over mindful running gelezen.

Dat valt weer tegen! Het artikel, geschreven door Peter van Rhoon, start met een korte inleiding: Wil je bewust ontspannen lopen, dan moet je je aandacht naar het lichaam brengen. Dit zijn uitspraken van Britta Derksen, managementtrainer en voormalig topatleet John Aalbers. Ze geven workshops hardlopen & mindfulness en baseren die op de mindfulness based stress reduction van Kabat-Zinn.

Het eerste misverstand zit al in de eerste regel van het artikel. Mindfulness geeft ontspanning. Dat is beslist niet het doel of resultaat van mindfulness. Prima als mindfulness ontspanning, rust of harmonie geeft. Ook prima als je opmerkt dat er ergernis, angst op somberheid is.

In 'Misverstanden rond mindfulness 2' schreef ik al: Het is goed om de pioniers van de MBCT zelf eens aan het woord te laten.
“Als we onze pogingen staken iets te laten gebeuren kan een hele wereld van nieuwe, onverwachte ervaringen voor ons opengaan” en “.......alle mindfulnessoefeningen stimuleren je ertoe je verwachtingen zo goed mogelijk los te laten.” Williams, J. M. G., Teasdale, J.D., Segal, Z. & Kabat-Zinn, J. (2007, p.101)

Ook Schurink (2009) beschrijft helder dat streven naar ontspanning een van de valkuilen bij mindfulness is:
Van oudsher wordt er gemediteerd om verschillende redenen. Bijvoorbeeld om spirituele redenen, om kalm te worden of om de geest leeg te maken. Dit zijn niet de doelen als je met mindfulness beter wilt leren omgaan met gevoelens en gewoonten. Een van de valkuilen is dan juist het gebruiken van mindfulness als ontspanning of afleiding om moeilijkheden even niet onder ogen te hoeven zien. Het streven is om een afwijzende houding tegenover onprettige gevoelens, gedachten te veranderen. (pag.16)

Overigens heeft het eerste boek van Kabat-Zinn als titel: Full Catastrophe Living: Using the Wisdom of Your Body and Mind to Face Stress, Pain and Illness. Helaas is dat door de Nederlandse uitgever vertaald met Handboek Meditatief Ontspannen. Dat werkt natuurlijk ook misverstanden, zoals die bij Derksen en Aalbers, in de hand.

image
Chicken Run

Oke, hoe werkt het? luidt de kop van een paragraaf uit het artikel.
Het werkt zo:
"Voor het rennen las je een moment van stilte in, al is het maar een of twee minuten. Je stelt jezelf als het ware in op je run. Je concentreert je op je ademhaling. Positieve gedachten houd je vast, negatieve gedachten laat je los en je brengt je doel in beeld. Dat werkt zowel bij een training als in een wedstrijd. Na de run doe je hetzelfde. Neem even een moment voor jezelf, concentreer je weer op de ademhaling en breng je aandacht naar het fijne gevoel dat je had tijdens het rennen, op de positieve gevoelens. Op die manier koppel je heel bewust een positief gevoel aan de herinnering van je training.

Wat klopt hier niet?
Je stelt jezelf als het ware in op je run. Met mindfulness doe je dat dus niet. Wat je wel doet is, met de ademhaling (of een andere focus) als anker, je openstellen en toelaten wat er is, zonder daar iets aan te veranderen. Als je afgeleid wordt dan breng je je aandacht weer terug naar je ademhaling enzovoort.

Positieve gedachten houd je vast, negatieve gedachten laat je los en je brengt je doel in beeld. Ik wou dat ik dat met jarenlange ervaring met cognitieve therapie en mindfulness kon. Misschien ben ik niet zo getalenteerd als Derksen en Aalbers die ook nog eens voormalig topatleet is. Wie goed op zichzelf let weet dat positieve gedachten vasthouden en negatieve loslaten hoogstens tijdelijk werkt. Bovendien is het juist de kern van mindfulness om niets te doen terwijl je alle innerlijke ervaringen er laat zijn. Om de woorden van Williams, Teasdale, Segal.en Kabat-Zinn nog maar eens te herhalen: “Als we onze pogingen staken iets te laten gebeuren kan een hele wereld van nieuwe, onverwachte ervaringen voor ons opengaan”.

Na de run doe je hetzelfde. Neem even een moment voor jezelf, concentreer je weer op de ademhaling en breng je aandacht naar het fijne gevoel dat je had tijdens het rennen, op de positieve gevoelens. Mindfulness zijn na de run houdt in dat je je aandacht richt op je lichaam als geheel en (h)erkent en toelaat wat er te ervaren is. Dat kan een fijn gevoel zijn maar ook een onaangenaam gevoel. De derde stap van de ademruimte zou hier prima passen. Wat je met mindfulness wilt is o.a. een houding ontwikkelen waarbij je gevoelsmatige reactie op een training of wedstrijd, positief of negatief, is zoals hij is. Punt.
Kabat-Zinn zou waarschijnlijke zeggen: Full Catastrophe Running. Dus leren om (ook) met de pijntjes en ongemakken van het sporten om te gaan.

Op die manier koppel je heel bewust een positief gevoel aan de herinnering van je training. Uiteraard is het bij mindfulness beslist niet de bedoeling om positieve gevoelens aan welke herinnering dan ook te koppelen.

Jammer en ook irritant dat, er weer mensen zijn die iets 'mindfulness' verkopen terwijl ze er niet echt verstand van hebben, los van hun goede bedoelingen.

Ik schreef al eerder een bijdrage "Paardencoaching & Mindfulness (Susan Haerbroek, 12 november 2009) ...waarbij de paarden het gedeelte Mindfulness op zich nemen".
Als ik moet kiezen dan heb ik toch liever een paard als 'mindfulnesstrainer dan Derksen en Aalbers. Levert me waarschijnlijk een 'run' op zonder ergernis over instructies die niet kloppen.


Williams, J. M. G., Teasdale, J.D., Segal, Z. & Kabat-Zinn, J. (2007) Mindfulness en bevrijding van depressie. Amsterdam: Uitgeverij Nieuwezijds
Schurink, G. (2009) Mindfulness.Een praktische training in omgaan met gevoelens en gewoonten. Zaltbommel: Thema.



Er zijn nog geen reacties op dit artikel.

 

Als je wilt reageren op dit artikel, vul dan het onderstaande formulier in. Om ongewenste mail/spam tegen te gaan worden reacties niet automatisch geplaatst. Ze worden dus eerst even bekeken en verschijnen pas op een later tijdstip in het weblog.

Uw naam

Uw mailadres

Uw reactie

laat mij weten als iemand hierop reageert

onthoud mij

vul deze gegevens ook in: