mindfulness in therapie, coaching en trainingen

In het moment

Ger Schurink, 3 oktober 2014

Dit is een van de beste boeken over mindfulness. Dat is een stevige uitspraak als je weet dat er honderden boeken over mindfulness geschreven zijn. Waarom steekt dit boek, van Sue Smalley en Diana Winston, er met kop en schouders bovenuit?
Vooral omdat de auteurs helder en begrijpelijk schrijven en niet in een stijl die veel mensen soft, zweverig, spiritueel of boeddhistisch vinden. Ze houden het gewoon zakelijk, ook zonder de gebruikelijke overdreven claims waarbij mindfulness een wondermiddel is voor alles, van anorexia tot zweetvoeten.

Het boek is ook makkelijk leesbaar omdat alle hoofdstukken dezelfde handige indeling hebben: de wetenschap, de kunst (de kunde) en de praktijk. Dat is erg leerzaam. Neem bijvoorbeeld het hoofdstuk over mindfulness en pijn. Je leest eerst de wetenschappelijke kennis over pijn. Dan komt de kunst aan bod: praktische informatie met goede voorbeelden hoe kun je in het dagelijks leven baat hebben van mindfulness bij pijnklachten. Vervolgens krijg je goede praktische instructies voor mindfulness-oefeningen die je kunt leren om beter met de pijn om te gaan. Dus, een onderbouwde uitleg, een heldere vertaling naar de praktijk en begrijpelijke oefeningen.

image



In het boek komen in 11 hoofdstukken de belangrijke onderwerpen uitgebreid aan bod. Een aantal wil ik hier kort bespreken. “Wat is mindfulness’, is de titel van het eerste hoofdstuk waarin de verschillende opvattingen over wat mindfulness is, zeer uitvoerig beschreven worden. In de meeste boeken wordt hier te weinig aandacht aan besteedt en volgt men de gangbare, te beperkte en onduidelijke definitie: aandacht zonder oordelen in het hier en nu.
In “Aan de slag” wordt netjes uitgelegd wat de moeilijkheid is bij het aanleren van iets nieuws en hoe je je mindfulness op een verstandige manier eigen kunt maken. De auteurs beweren niet dat het op hun manier moet maar schrijven: test het uit en kijk wat voor jou werkt.

Voor veel mensen is het hoofdstuk “Je slecht voelen. Omgaan met negatieve emoties” waarschijnlijk het belangrijkste gedeelte uit het boek en ook de reden waarom zelfhulpboeken zo populair zijn. De uitleg over wat emoties zijn, waar ze voor dienen, hoe het in ons lichaam en brein werkt wordt hier heel leesbaar beschreven volgens de laatste stand van zaken in wetenschap. Mindful omgaan met gevoelens is in essentie het opmerken van de emotionele reacties in je lichaam met de bijbehorende gedachten en dit toelaten zonder het op de automatische piloot proberen weg te krijgen.

Mindfulness gaat over aandacht. Wonderlijk dat in vrijwel alle boeken over mindfulness er niet of nauwelijks geschreven wordt over wat aandacht nu precies is. In 'In het moment' is er een heel hoofdstuk aan besteed: “Hoe geef je iets aandacht?”. De wetenschap onderscheidt verschillende typen aandacht en aandachtprocessen en in laboratoria blijkt inmiddels dat mindfulness-meditaties feitelijk een breed spectrum beslaan van gefocuste aandacht (smal, gericht) tot open monitoring (breed, allesomvattend.

image

Ook weer een prima hoofdstuk is “Stressvolle gedachten” dat gaat over hoe en waarom we gedachten hebben, hoe ze ons in de weg kunnen zitten en hoe je met mindfulness met moeilijke gedachten kunt omgaan. Dat is niet makkelijk. Ook hier is de nuchterheid van de auteurs erg aangenaam. Ze schrijven dat het gewoon een hele tijd duurt, soms een paar jaar, voordat die gedachten minder vaak de kop op steken en dat het er vooral om gaat dat je leert om er niet mee aan de haal te gaan.

Een sterk hoofdstuk is “Wat staat je in de weg?”. Hier worden de onvermijdelijke obstakels besproken. Relativerend is de informatie over de verschillende aangeboren temperamentverschillen, bijvoorbeeld een te sterke neiging om negatieve prikkels te vermijden, die het je moeilijk kunnen maken in het algemeen en bij het beoefenen van mindfulness. Een reeks adviezen en tips helpen je op de momenten dat je dreigt vast te lopen.
'In het moment' is een uitstekend boek als eerste kennismaking met mindfulness. Ook als je al met het onderwerp bekent bent is het zeer de moeite waard.

Smalley, S. & Winston, D. (2014). In het moment. De theorie en praktijk van mindfulness. Amsterdam: Hogrefe Uitgevers.

Er zijn nog geen reacties op dit artikel.

 

Als je wilt reageren op dit artikel, vul dan het onderstaande formulier in. Om ongewenste mail/spam tegen te gaan worden reacties niet automatisch geplaatst. Ze worden dus eerst even bekeken en verschijnen pas op een later tijdstip in het weblog.

Uw naam

Uw mailadres

Uw reactie

laat mij weten als iemand hierop reageert

onthoud mij

vul deze gegevens ook in: